Een ‘typisch’ middelste kind

Wil je meer weten over de positie van het middelste kind in een gezin? Lees dit artikel en leer je plek in de wereld kennen.

”Je bent het typisch middelste kind.” Dat werd mij in de puberteit vertelt. Wat dat dan was het ‘typisch middelste kind’, vroeg ik aan die persoon. Dat antwoord bleef vaag. Iets met ‘er buiten vallen’.

Vandaag is het de dag van het ‘middelste kind’. Er is geen dag van het ‘oudste kind’ of het ‘jongste kind’ voor zover ik weet. Waarom eigenlijk niet? Is er dan iets bijzonders aan het middelste kind? En wat zou dat dan zijn? Tijd om te onderzoeken wat de familietherapie hierover schrijft.

Wanneer ik graaf in de literatuur van familietherapie lees ik niets ‘typisch’ over het middelste kind. Wel lees ik over kinderen die niet altijd goed begrepen worden. Hun gedrag wordt als lastig ervaren, terwijl je het ook om kunt denken en hun gedrag als deugd kunt zien.

De zondebok – statistisch vaak het middelste kind

Mijn leraar bij de opleiding Leren over Leven – school voor contextuele therapie – vertelde dat de zondebok het vaakst het middelste kind is. Er zijn 4 parentificaties. Zorgend, perfect, zondebok, jongste kind. De parentificties zouden statistisch gezien samen hangen met je geboorteplek in de familie. Zo zijn de oudste kinderen vaak zorgzaam, de jongste vaak het jongste kind, en de middelste de zondebok.

Ik begrijp dat wel. Als tweede in de lijn wil een kind tijdens het opgroeien wellicht net zoveel als de oudste. In het eigen hoofd kan het kind al heel veel. Enkel…nooit zo goed als het kind erboven dat in de eerste levensjaren nu eenmaal sterker, slimmer, motorische verder ontwikkeld is. Behoorlijk frustrerend. Om steeds op de tweede plaats te eindigen.

Echter, de plek van de schattigste is ook al ingenomen door een jonger exemplaar. Dus wat staat het ‘typische’ middelste kind te doen? Niet bij de pakken neer zitten natuurlijk. In plaats daarvan de wijde wereld maar eens in, om te zoeken wat er buiten het gezin te doen is. Eigen manieren ontwikkelen. Creatief daarin worden. Eigen-wijs worden.

Dansen op de maat van je eigen muziek

Voordelen van de zondebok parentificatie is de nieuwsgierigheid en moed om het onbekende te onderzoeken. Anders durven zijn, en anders willen zijn. Op die wijze maakt het middelste kind een  deugd van de situatie. “Als ik er dan toch buiten val, dan zal ik er goed buiten vallen.”

Wanneer ouders opletten, geeft deze zoektocht buiten het gezin veel goeds voor het gezin. Het (middelste) kind dat de wereld in trekt, kijkt vanaf een afstandje naar het gezin van herkomst en kan hierdoor vele mooie analyses maken over het gezin. Ook leert het kind de overige gezinsleden over nieuwe ontdekkingen. De meerwaarde van anders zijn erkennen, geeft weer veel goeds voor het kind. En zo kan het gezin teruggeven aan het kind. Dat is wel verdiend dunkt me.

Zelf vond ik het niet zo’n feest om ‘typisch’ genoemd te noemen. Deed ik zo mijn best om mijn eigen pad uit te stippelen, anders dan de anderen, bleek ik in een statistiek te passen en werd ik alsnog in een hokje gestopt. Nu vele jaren later geniet ik maar van ‘mijn’ dag vandaag.

Wat ik alle middelste kinderen vandaag wens

Je bent goed zoals je bent. Ook al ben je niet zo lief als de jongste, en niet zo kundig als de oudste. Jij bent bijzonder op jouw eigen wijze. Sterker nog; er is speciaal voor jou een dag per jaar uitgeroepen. Dat kunnen de andere kinderen niet beweren.

Een artikel als dit blijft algemeen. Een individuele sessie geeft meer ruimte voor maatwerk. Wil je meer weten over jouw plek in de kinderrij of jouw parentificatie? Ben je nieuwsgierig naar de parentificatie van jouw kinderen en hoe je dat als ouder kunt sturen? Of ben je benieuwd naar de ervaring van jouw ouders in hun gezin van herkomst? Daar kan een contextueel therapeut je meer over vertellen. Zij zijn dag in dag uit gewend om te kijken naar de kinderrijen. Wat ze ook heel goed kunnen is het perspectief van al die kinderen innemen en dus meerzijdig partijdig te reageren op leermomenten.

Heb jij al zin in meer kennis of verandering?

Auteur: Relatietherapeut Mirella Brok

Het is de ontmoeting met de ander die mijn leven en ontwikkeling zo verrijkt. Zonder de ander blijf ik in cirkeltjes denken en lopen. De ander, die zo heerlijk anders is, daagt mij uit om de boel te bekijken van een heel andere kant. Het is die ander die mij een andere weg door het bos loods, waardoor ik op betoverende open plekken kom die anders verborgen bleven. De meest efficiënte manier om omver geblazen te worden is het dialoog. Live of in schrift. Vandaar dat ik je uitnodig om de onderstaande overpeinzingen te lezen. Gewoonweg omdat deze overpeinzingen niet de jouwe zijn.